Detaylı bilgi için imajbet adresini ziyaret edebilirsiniz.
Kabakulak hastalığı, paramyxovirus grubuna ait bir virüs tarafından tetiklenen ve bezlerle sinir sistemini etkileyen bulaşıcı bir rahatsızlıktır. Bu virüs, solunum yolu ile hava yoluyla veya doğrudan temasla yayılmaktadır. Genellikle çocukluk döneminde görülen kabakulak, erişkinlerde daha ağır seyreder. Kuluçka süresi ortalama 16-18 gün olmakla birlikte, bu süre 12 ila 25 gün arasında değişebilir. En yüksek bulaştırıcılık, tükürük bezlerinin şişmesinden 1-2 gün önce başlar ve şişlikten 5 gün sonrasına kadar devam eder.
Hastalığın başlangıcında ateş, baş ağrısı, iştahsızlık, halsizlik ve kulak ağrısı gibi belirtiler ortaya çıkar. Çiğneme esnasında ağrı hissedilirken, parotis bezinde belirgin bir şişlik gözlemlenir. Ateş genellikle 1-6 gün sürer ve ateş düştüğünde şişliğin de kaybolması beklenir. İlk aşamada bu şişlik tek taraflı olabilir; ancak her iki parotis bezinde aynı anda da şişlik meydana gelebilir. Diğer tükürük bezlerinde de benzer durumlar görülebilir.
Kabakulak ile ilişkili olabilecek başka komplikasyonlar arasında orşit (erkek çocuklarında testis iltihabı), meningoensefalit ve pankreatit yer alır. Orşit, kabakulak sonrası en sık rastlanan klinik durumdur ve genellikle ergenlik dönemindeki enfeksiyonlarda görülmektedir. İlk haftalarda ortaya çıkan belirtiler arasında ateş, titreme, bulantı ve karın alt kısmında ağrı bulunur; testisler ise ağrılı ve şiş olabilmektedir.
Her kabakulak vakası klasik belirtileri göstermeyebilir; bazı durumlarda enfeksiyon belirtisiz seyreder. Vakaların yaklaşık %30-40’ında belirti olmadan geçebilmektedir. Tanı koymak için serolojik testler veya virüsün izolasyonu yapılabilir fakat her durumda laboratuvar testi önerilmez. Eğer hastanın geçmişinde kabakulak ile temas varsa ve tükürük bezlerinde sorun ya da aseptik menenjit belirtileri varsa tanı klinik olarak konur.
Kabakulaktan korunmak için aşılanma büyük önem taşımaktadır; tek doz aşılama tam koruma sağlamasa da riskleri azaltabilir. Özellikle ergenlik dönemindeki bireylerde kabakulak geçirme öyküsü yoksa aşı önerilmektedir. Bununla birlikte unutulmamalıdır ki tükürük bezlerindeki her şişkinlik kabakulaktan kaynaklanmaz; enterovirüsler veya sitomegalovirüs gibi diğer etkenler de benzer klinik tablolar oluşturabilir. Parotis bezinin yalnızca bir tarafının şişmesi durumunda ise tükürük bezi kanalındaki obstrüksiyonlar veya bazı bakteriyel enfeksiyonlar düşünülmelidir.
Güncel erişim için imajbet giriş sayfasını inceleyebilirsiniz.
